Jak zacząć czytać Batmana Cz. 1

Superbohaterem, który doczekał się największej ilości tytułów wydanych w języku polskim jest Batman. Daje to czytelnikowi możliwość zapoznania się z niemal całym okresem jego działalności w Gotham. Dodatkowo, komiksy o Batmanie świetnie się czyta w chronologicznej kolejności, gdyż dzięki temu doskonale widać rozwój i zmianę tej postaci na przestrzeni kolejnych lat.

Ze względu na dużą ilość dostępnego materiału, poradnik ten składa się z dwóch części:

– w części 1. opisałem jak zacząć czytać wydane w Polsce przygody Batmana  pochodzące z lat 80-tych i 90-tych;

– natomiast w części 2. opisałem nowsze przygody Batmana, pochodzące mniej więcej z obecnego tysiąclecia.

Jeśli chcesz poznać wszystkie przygody Batmana dostępne po polsku, to jesteś adresatem obu części artykułu.

Jeśli jednak stwierdzisz, że nie interesują Cię komiksy z lat wcześniejszych i chcesz czytać jedynie bardziej współczesne przygody Batmana, to jesteś adresatem drugiej części artykułu (znajdziesz go tutaj). Jednak przygody Batmana z lat 80-tych i 90-tych także są warte uwagi, więc zachęcam do lektury całości.

W niniejszym artykule będę odwoływał się do terminów związanych z kryzysami i restartami DC, dlatego przed lekturą polecam zapoznanie z tamtymi zagadnieniami, by dobrze i łatwiej „wejść” w świat DC. Tekst o kryzysach i restartach DC można znaleźć tutaj.

 

A więc, zaczynamy Część Pierwszą

Na początku chciałbym zaznaczyć pewną rzecz: skompletowanie wszystkich przygód Batmana może zająć trochę czasu i kosztować sporo pieniędzy, zwłaszcza że pewne komiksy są trudno dostępne (bo nakład się skończył, więc kupić je można jedynie na Allegro za masakryczne ceny). Dlatego jeśli pewne tytuły można pominąć albo przeczytać poza chronologią (bo nic nie wnoszą do rozwoju postaci), to wtedy zaznaczę taką informację.

 

POZA CHRONOLOGIĄ:
„POWRÓT MROCZNEGO RYCERZA”

„Powrót Mrocznego Rycerza” Franka Millera jest największym klasykiem jeśli idzie o wszystkie komiksy wydane z Batmanem jakie kiedykolwiek się ukazały. Ten komiks zmienił całkowicie sposób prezentacji Batmana i Gotham i utrwalił go aż po dziś dzień. Wszyscy późniejsi twórcy (a także filmowcy) w mniejszy lub większy sposób odnosili się do tego dzieła. „Powrót Mrocznego Rycerza” jest komiksem, którego po prostu nie można pominąć. Jego akcja dzieje się w potencjalnej przyszłości ale historia została tak skonstruowana, że można ją przeczytać w dowolnym momencie (nawet dla początkującego czytelnika będzie ona w pełni zrozumiała). Komiks został wydany przez Egmont.

Po wielu latach Frank Miller napisał kontynuację („Mroczny Rycerz Kontratakuje”), która przez wielu uważana jest wręcz za najgorszy komiks o Batmanie jaki kiedykolwiek wydano (choć pozycja ta ma też swoich zwolenników). Mnie, o dziwo, komiks ten przypadł go gustu – oczywiście w porównaniu do swojego poprzednika wypada wręcz blado, a rysunki miejscami są wręcz okropne ale sama historia naprawdę mnie wciągnęła. Jeśli masz już wszystkie inne komiksy o Batmanie to możesz sprawdzić i tą pozycję.

Całkiem niedawno Miller napisał jeszcze trzecią część „Mroczny Rycerz: Rasa Panów”, który już dużo lepiej niż część poprzednia. Jeśli więc czytałeś poprzedni komiks to przeczytaj i ten.

Egmont wydał jeszcze tomik „Mroczny Rycerz Ostatnia Krucjata”, który jest takim prequelem „Powrotu Mrocznego Rycerza”. Jednak odradzam jego zakup gdyż historia jest mało ciekawa i absolutnie nic nie wnosi do samego „Powrotu Mrocznego Rycerza”. Ponadto komiks ten jest bardzo krótki i czyta się go naprawdę szybko. Moim zadaniem strata pieniędzy.

 

GENEZA I POCZĄTEK DZIAŁALNOŚCI

Po wielkim restarcie, jaki uczynił w świecie DC „Kryzys na Nieskończonych Ziemiach”, powstała nowa geneza Batmana, która jest początkiem przygód i działalności Człowieka Nietoperza, czyli „Batman: Rok Pierwszy” (komiks został wydany przez Egmont i spokojnie można go dostać w dobrej cenie).

Wszystkie kolejne komiksy, które opiszę w tym akapicie zostały napisane w latach późniejszych ale ich akcja ma miejsce po „Roku Pierwszym” więc chronologicznie należy przeczytać je właśnie w tym miejscu. Pierwszym komiksem, którego akcja ma miejsce od razu po „Roku Pierwszym” jest doskonały „Świt Mrocznego Księżyca” (także wydany przez Egmont), który dwie bardzo ciekawe i mroczne historie. Zaś bezpośrednio po tym komiksie znajduje się „Człowiek, który się śmieje”, który poświęcony jest pierwszemu starciu Batmana z Jokerem. Komiks ten został wydany przez Egmont ale bardziej opłacalnym zakupem jest wydanie z WKKDC gdzie oprócz tej historii wydrukowano także kapitalny i mroczny komiks Granta Morrisona „Azyl Arkham” (Egmont także wydał to w osobnym tomie). Niestety cały nakład tego tomiku został on wyczerpany i jedyną opcją zakupu jest bardzo droga aukcja allegro (czy moim zdaniem warto kupić to wydanie bo dostajemy dwa świetne komiksy w jednym tomie).

Następne w kolejce będą znakomite komiksy Jepha Loeba i Tima Sala: „Nawiedzony Rycerz”, „Długie Halloween” oraz „Mroczne Zwycięstwo”. „Nawiedzony Rycerz” także jest niedostępny w żadnym sklepie, więc można kupić go jedynie na Allegro (ja za swój egzemplarz zapłaciłem ponad 100zł). Pomimo, że komiks jest świetny, to jednak kosztuje sporo (a nie jest on gruby), więc sam musisz sobie odpowiedzieć na pytanie, czy chcesz wydać tyle pieniędzy za ten egzemplarz (przy pominięciu tego tomu można się śmiało połapać w chronologii przygód Batmana).

Zupełnie inaczej ma się sprawa z „Długim Halloween” oraz „Mrocznym Zwycięstwem” – te tytuły po prostu trzeba przeczytać. Co prawda, także kosztują około 100zł (chociaż „Długie Halloween” wydano w dwóch tomach WKKDC, więc jest to tańsza opcja, a „Mroczne Zwycięstwo” można poszukać na allegro), ale są one bardzo grube i czyta się je o wiele dłużej niż inne tytuły. Ponadto, są to zdecydowanie najlepsze tytuły ze wszystkich poświęconych postaci Batmana (i nie jest to tylko moje zdanie, gdyż wiele recenzji i opinii to podkreśla). Naprawdę czyta się je rewelacyjnie i wciągają niesamowicie. Te dwa tytuły trzeba koniecznie znać, zwłaszcza że mają one ogromny wpływ na rozwój postaci Batmana i jego przeciwników.

Warto w tym miejscu wspomnieć, że Mucha Comics wydała także tom „Catwoman: Rzymskie Wakacje”, który poświęcony jest przygodą Seliny podczas wydarzeń z „Mrocznego Zwycięstwa” jednak jest on już niedostępny w sprzedaży.

 

LEGENDY MROCZNEGO RYCERZA

„Legendy Mrocznego Rycerza” to seria, której celem było pogłębienie pierwszego roku działalności Batmana – akcja niemal wszystkich komiksy z tej serii ma miejsce pomiędzy „Długim Halloween” a „Mrocznym Zwycięstwem”. Jednak myślę, że lepiej będzie najpierw przeczytać oba powyższe tytuły (ponieważ wiele wątków się w nich łączy), a dopiero potem sięgnąć do „Legend Mrocznego Rycerza”. (które tak naprawdę można czytać w dowolnym momencie).

Pierwszym komiksem z tej serii jaki możemy przeczytać po Polsku jest „Gotyk” (wydany przez Egmont) – jest to ciekawa i bardzo mroczna historia z wątkami horrorowymi więc zdecydowanie warta przeczytania.

Kolejnym komiksy z tej serii wydawało w latach 90-tych nieistniejące już wydawnictwo  TM-Semic. Ze względu na upadek wydawnictwa wydania te są niestety nie do kupienia – można pobrać go z mojego chomika gdzie wszystko ułożyłem chronologicznie:
https://chomikuj.pl/maragast/DC+Comics/Batman

Pierwszy komiksem jaki czytamy z tej serii jest „Jad” (wydany jako Wydane Specjalne 4/94 ). TM-Semic wydawał wiele swoich komiksów niechronologicznie dlatego podaję w jakiej kolejności należy czytać poszczególne numery: 89-91, 78, 95, 46, 50, 49, 96-97, 75. Na koniec czytamy translację Burego Wilka Green Arrow i Batman: Strzała i nietoperz” o pierwszym spotkaniu Batman i Green Arrowa.

Jest jeszcze jedn komiks o którym chciałbym wspomnieć w tym miejscu, czyli „Batman: Zjawy z przeszłości” (WKKDC 38). Jest to co prawda komiks z lat 70-tych czyli sprzed restartu i nowej genezy Batmana ale jest naprawdę ciekawy więc jeśli ktoś lubi starsze komiksy oraz chce zobaczyć jak pisany i rysowany był Batman w tamtym okresie to zdecydowanie warto przeczytać ten tomik w tym miejscu (nawet fajnie się on wpasowuje w to miejsce).

Kolejny tytuł, który można przeczytać w tym miejscu, to „Rok drugi” (dostępna jest skanlacja grupy Grumik). Co prawda większość źródeł nie traktuje tego komiksu jako kanonicznego, ale spotkałem się z przypadkami, gdzie był traktowany jako kanon, więc warto go przeczytać  (zwłaszcza, że jest to bardzo fajna historia).

Ostatnimi komiksem, których akcja ma miejsce w tym okresie działalności Batman, to skanlacje Burego Wilka: „Batman i Superman: Opowieść o dwóch miastach” oraz „Robin i Superman: Strach przed bogiem

 

KOLEJNE LATA DZIAŁALNOŚCI

Następnie należy przejść do dwóch pozycji wydanych w Wielkiej Kolekcji Komiksów DC: „Robin: Rok Pierwszy” (tom 26) oraz „Batgirl: Rok Pierwszy” (tom 32). Obydwa tytuły są nieco lżejsze niż wszystkie poprzednie, dzięki czemu czyta się je znakomicie (taka fajna odmiana, szczerze polecam). Ponadto, dzięki nim poznajemy nowych współpracowników Batmana, więc warto je przeczytać.

Bezpośrednio po „Batgirl: Rok Pierwszy” (naley przeczytać kolejne dwie skanlacje Burego Wilka: „Batman: Batgirl” oraz „Batman i Superman: Robota dla kobiety”.

Jeśli chodzi o „Robin: Rok Pierwszy” i „Batgirl: Rok Pierwszy” to należy  wspomnieć, że jest jeszcze część trzecia „Nightwing: Rok Pierwszy”, ale niestety nie została ona wydana o Polsku. Jednak w komiksie tym dochodzi do wielkiej zmiany w świecie Batmana, o której warto wiedzieć, aby się dalej połapać: Dick Grayson,pierwszy Robin, zakończył współpracę z Batmanem stając się nowym bohaterem – Nightwingiem, a jego miejsce zajął Jason Todd, który został nowym Robinem.

Będąc uzbrojonym w tę wiedzę można przejść do kolejnych, niezwykle ważnych komiksów: „Zabójczy Żart” oraz „Śmierć w Rodzinie”. W obydwóch występuje Joker i to po wydarzeniach z tych komiksów Klauni, mistrz zbrodni, staje się idealnym Nemesis Batmana i jego największym przeciwnikiem. Ponadto, są to klasyki, których wręcz nie można pominąć, a „Zabójczy Żart” należy do najlepszych komiksów o Batmanie (moim zdaniem dorównuje „Długiemu Halloween” i „Mrocznemu Zwycięstwu”, a zdaniem wielu nawet je przewyższa).

Następnie, jaki taki epilog do „Śmierci w Rodzinie” należy przeczytać skanlacje Burego Wilka: Batman i Superman: Lepszy świat”.

Teraz czas na lekturę naprawdę znakomitego „Azylu Arkham”. Jeśli udało Ci się kupić „Człowiek, który się śmieje” z kolekcji WKKDC to już masz ten komiks, a w przeciwnym przypadku należy zaopatrzyć się w osobne wydanie Egmontu (bo naprawdę warto)

Kolejnym punktem poznawania przygód Batmana będą „Narodziny Demona” poświęcone postaci Ra’s al Ghula. Może nie jest to rewelacyjna pozycja, ale ważna, zatem zalecam ją przeczytać (choć można to zrobić w dowolnym momencie, byle przed lekturą komiksu „Batman i Syn”).

 

BATMAN OD TM-SEMIC

Dalsze przygody Batmana z tego okresu zostały wydane przez TM-Semic. Jeśli idzie o poziom tych historii, to jest różnie – jedne są lepsze, inne gorsze  ale polecam przeczytanie ich wszystkich bo czyta się je naprawdę fajnie, a wiele w tych historii to prawdziwe perełki.

Ponieważ TM-Semic nie wydawał komiksów o Batmanie chronologicznie to napiszę w jakiej kolejności należy czytać poszczególne numery.

Najpierw czytamy komiksy przełomy tak 80-tych i 90-tych, czyli następujące numery Batman od TM-Semic: 19,11, 8, 4, 5, 3, 7, 6. Później przechodzimy już do komiksów z lat 90-tych, a numery TM-Semic jakie będą nas interesowały to 10, 12-13, 9, 14-15, 16-18, 27 (numery 10, 12-13, 16-18, 27 są bardzo ważne gdyż wprowadzają trzeciego Robina – Tima Drake więc jeśli z jakiegoś powodu nie chcesz czytać wszystkiego z tego okresu to przeczytaj chociaż te numery). Następnie czytamy numery 20, 22, 24, 25, 21, 23, 26, 28-45, 47-48, 52-54.

Z tego okresu pochodzą także dwa projekty od Burego Wilka: „Batman i Superman: Kot i mysz” i Catwoman: Defiant”, które można przeczytać na koniec.

 

SAGA „KNIGHTFALL”

Nadszedł czas na ogromną i niezwykle ważną Sagę „Knightfall” (w dosłownym tłumaczeniu „Upadek Rycerza”). Pamiętacie film „Mroczny Rycerz Powstaje” Christophera Nolana? Główną inspiracją Nolana był właśnie „Knightfall” – tak, to tutaj Bane w dosłowny sposób złamał Mrocznego Rycerza. Jednak sam przebieg wydarzeń, motywacja Bana czy późniejsze „powstanie” Batman jest zupełnie inne niż w filmie (Nolan nie adaptował tego komiksu tylko się nim inspirował) dlatego też nieźle się go czytając. Pisze nieźle, ponieważ niestety „Knightfall” jest doskonałym dowodem jak komiksy z lat 90-tych się zestarzały (jest też tu trochę dłużyzn, a momentami narracja może być nużąca).  Jednak pomimo wszystkich tych wad i tak warto tą sagę tę przeczytać gdyż mimo wszystko jest to solidny komiks, który stał się także klasykiem.

Wydawnictwo TM-Semic wydało niemal całą sagę „Knightfall” (piszę prawie całą gdyż brakuje kilka pobocznych zeszytów ale są one na tyle nieistotne, że całość, którą otrzymaliśmy jest doskonale zrozumiała i sensowna – a biorąc pod uwagę dłużyzny  tej sago to może nawet lepiej, że nie wydano tych kilku mniej ważnych zeszytów).

Jak czytać „Knightfall”?

Najpierw czytamy „Miecz Azraella” (TM-Semic Wydanie Specjalne 1/94) – jest to taka seria wprowadzająca, która przedstawia nam tytułowego Azraella, postać, która odegra ogromną rolę w całej sadze. Potem sięgamy do „Zemsta Bane’a”, czyli specjalnego zeszytu przedstawiającego postać Bana, wydane w ( 50 numer Tm-Semic).

Sama Saga jest trylogią: część pierwsza czyli „Knightfall” została wydana w numerach 55-67 TM-Semic, część drugą „Knightquest the Crusade”  wydano w numerach 68-74 i 76-77, a część trzecią „Knightsend” w numerach 79-85.

 

KOMIKSY PO „KNIGHTFALL”

Bezpośrednio po „Knightfall” można sięgnąć do tomiku „Legendy Mrocznego Rycerza” (wydane przez Mucha Comics). Jest to zbiór 5 doskonałych historii, których akcja dzieje się w różnych momentach dotychczasowej działalności Batmana (co prawda niektóre historie mają miejsce przed ale inne po „Knightfall” więc lepiej przeczytać ten tom właśnie w tym momencie). A  zdecydowanie warto go przeczytać – naprawdę świetna lektura.

Innym komiksem który został wydany po „Knightfall” jest „Superman/Batman: Legendy Najlepszych na świecie” (wydany w 67 tomie WKKDC). Jest to historia w bardziej horrorowym stylu gdzie Batman i Superman muszą zmierzyć z pewnym demonem. Niewątpliwym atutem tego tomiku jest przepiękna szata graficzna. Jeśli więc lubisz takie klimaty to śmiało sięgnij po ten komiks.

Następnie sięgamy do fragmentu rewelacyjnego Ranu Doug’a Moench’a i Kelley’ego Jones’a wydanych przez TM-Semic w serii „Batman & Superman” (numery 86-88, 92-94). Niestety upadek TM-Semic nie pozwolił wydać całości (wydano w sumie 12 zeszytów) ale na szczęście wydane zeszyty zawierają kilka zamkniętych historii więc spokojnie można to czytać bez żadnego wrażenia urwania (szkoda tylko, ze nie dostaliśmy całości bo te zeszyty czyta się naprawdę bardzo fajnie).

Kolejne pozycje z lat 90-tych jakie możemy przeczytać to kilka projektów translacyjnych: „Batman Chronicles 07”, Catwoman: Poślubiłam mumię” i „Batman: 80-page giant 01″ od Burego Wilka oraz „Azyl Arkham: Opowieści Szaleńców” od grupy Comics Flying Cirkus.

 

To już wszystko, jeśli idzie o przygody Batmana wydane po polsku mniej więcej do roku 2000. W drugiej części poradnika znajdziecie ciąg dalszy.

Reklamy
%d blogerów lubi to: